Het Salamanca Kunstcentrum

Soort: American white oak
Architect: Mariano Bayón Alvarez
Fotografie: AHEC

Op ongeveer honderdvijftig kilometer ten noordwesten van Madrid, de hoofdstad van Spanje, ligt de charmante stad Salamanca. Gedurende 400 jaar, tot de 17de eeuw, was Salamanca de thuisstad van één van de meest prestigieuze universiteiten ter wereld. Vandaag de dag sijpelt de academische en culturele geschiedenis nog altijd uit de gouden zandsteen waar de stad grotendeels uit is opgebouwd. Het voorstedelijke beton dat een groot deel van de rest van Spanje beslaat heeft Salamanca niet in haar greep genomen. Het gevolg van deze rijke architecturale erfenis is dat de architecten die de zeldzame kans krijgen om in de stad te bouwen zich zeer bewust zijn van de enorme uitdaging die hen wacht.

In juli 2002 opende het nieuwe Landschapskunstcentrum haar deuren. Architect Mariano Bayón is er zeker van dat zijn nieuwe gebouw de vergelijking doorstaat van het voorbeeld gesteld door zijn voorgangers. "Het is een sterk gebouw dat de nieuwe stadsscène domineert en een nieuwe orde geeft die het toekomstbeeld van deze emblematische plaats en haar omgeving zal herstructureren tot een nieuw cultuurforum." Hij had daar wellicht aan toe kunnen voegen dat een van de sterkste esthetische en milieukwaliteiten van zijn gebouw de materiaalkeuze is. Er wordt overal steen gebruikt en binnen wordt een ander materiaal gebruikt om een geweldig effect te bereiken: Amerikaanse witte eik.

Het beeld van het gebouw is dat van een immens grote rots die paradoxaal licht is en lijkt te zweven: een gebouw waarin steen een niet-structurele rol speelt ondanks de omvang van de toepassing. Metalen staven verdelen de gevel in grote blokken en ondersteunen de steen, waardoor veel ruimte overblijft voor ramen. Optredens die in het gebouw worden verzorgd kunnen ook van buitenaf worden bekeken, wat van dit gebouw een echte openbare ruimte maakt.

Het interieur bestaat uit een oplopende ketting van foyers en lobby's van verschillende grootte. Het begint met een atrium aan de hoofdingang dat naar de cafetaria leidt (verbonden met de markt bovenin), de winkel en de loketten.

Het voorportaal biedt toegang tot het halfronde theater met zitplaatsen voor 1.244 mensen. Het is uitgerust met de nieuwste technologie en kan alle soorten optredens aan op het indrukwekkende podium. Het is 33m breed, 17m diep en 27m hoog en heeft dus de grootte van een gebouw van negen verdiepingen. De boog van het voortoneel is 19,5m breed en 9,45m hoog en is een van de grootste bogen die in de afgelopen jaren in Spanje is gebouwd.

De verwijderbare stoelen in het theater staan op een vloer van Amerikaanse witte eik. Spanje is het Europese land waar deze soort het meeste gebruikt wordt. Het wordt vaak gebruikt vanwege de tolerantie voor fel licht. In dit geval is het gekozen om de duurzaamheid en slijtvastheid. Veerkrachtigheid was een prioriteit omdat alleen de stoelen op de achterste rij vast mochten zitten en de rest verplaatst kan worden om altijd een andere indeling van het theater te kunnen verzorgen.

By Carlos Kasner.